
Günümüzde baş döndürücü hızla gelişen ve yaşamın neredeyse tüm alanlarında kendini hissettiren teknoloji, işletmelerin ve girişimcilerin dijital izlerini de geleceğe taşıyor. Öyle ki yapay zeka ve SEO (arama motoru optimizasyonu) entegrasyonuyla web siteleri, işletmeler için harcama olmaktan çıkıp müşteri çeken, kurumsal kimliklerini güçlendiren, işlerini büyüten yatırım araçları oldu.
Google sıralamalarda en üst sıralarda yer almak artık vergi rekortmenleri sıralamasının zirvesinde olmak gibi değer kazandı. Hele ki asgari giderle azami kazanç sağlayan bir imkan varsa firmaların değmeyin keyfine. Rekabetin kızıştığı kadar da gelirine bakmaksızın adaletin sağlandığı internet ortamında herkes SEO ile öne çıkmanın yollarını arıyor. Kendini geliştiriyor.
AI olarak da ifade edilen yapay zeka ve SEO birlikteliği içerik üretimine ve Google’da üst sıralarda olma yarışına yeni boyutlar ve yeni heyecanlar, yeni teknik sorumluluklar getirdi. Yapay zeka ve SEO konusunu detaylıca ele aldığımız bu makalede Taka Bilişim olarak merak edilen soruların yanıtlarını verecek, bilmeyenler için bu iki önemli alanda neler yapabileceklerini anlatacağız.
Yapay zeka ve SEO’nun birbirine etkisini anlatmadan önce konuya yabancı olanların anlaması için öncelikle kavramları açıklamak gerekir.
SEO yani arama motoru optimizasyonu. Web sitelerinin Google gibi arama motorlarında daha görünür hale gelmesi için yapılan teknik ve yaratıcı çalışmalar bütünüdür. Detaylarını ilerleyen satırlarda açıklayacağız. SEO’nun amacı; internet kullanıcıları Google gibi yerlerde arama yaptığında sitenizin daha üst sıralarda karşısına çıkmasını sağlamaktır. Özetle; Google aramalarda görünür olmak demektir.
Yapay Zeka (YZ / AI) ise makinelerin insan benzeri düşünme ve öğrenme yeteneklerini kazanmasını sağlayan teknolojidir. İnternet üzerinde yaptığınız hareketleri, incelediğiniz ürünleri, beğendiğiniz sayfaları, hobilerinizi, internet kullanım saatlerinizi, günlerinizi, lokasyonlarınızı, aklınıza gelecek birçok parametreyi takip eder.
Dijital pazarlama, içerik üretimi, kullanıcı deneyimi ve veri analizi gibi alanlarda aktif olarak kullanılır. Yapay zekanın tükenmeyen enerjisiyle takip edilen ve işlenen tüm veriler, çevrimiçi ticarette ya da tanıtımda entegre olarak çalışır. Yapay zeka elde ettiği bunca veriyle SEO uygulamalarının kalitesini de çok ileri düzeye taşıdı.
Yapay zekanın algoritmalar aracılığıyla Google sıralamaları belirlemesiyle birlikte SEO teknik ve yaratıcı açıdan daha fazla akademik bilgi ve deneyim ister oldu. Yapay zekanın katkısını ve kontrolünü anlayabilmek için de SEO’nun temelini bilmek şarttır. Bu nedenle bu bölümde yapay zeka ve SEO bağlantısından önce SEO’nun nasıl yapıldığını, çalışma mantığını ve nelerden etkilendiğini açıklayacağız.
Yapay zeka ve SEO ilişkisini incelemeden önce; arama motoru optimizasyonu olan SEO’yu iki bölümde ele almak zorundayız. Teknik SEO ve yaratıcı SEO. Teknik SEO, web sitesi tasarlanırken yapılan çalışma ortamına dair uygulamalardır. Yaratıcı SEO ise Google aramalarda sıralamaya girmeyi sağlayacak, teknik SEO’unun desteklediği özgün içeriklerdir. İnceleyelim:
Web sitesinin alt yapısının arama motorları tarafından doğru şekilde taranmasını ve indekslenmesini sağlar. Site hızı, mobil uyumluluk, URL yapısı ve site haritalarını içerir. Yani web sitesinin görünürlüğünü artırmak için ‘arka planda’ yapılan çalışmalardır. İşte ana başlıkları ve örnekleri:
Kullanıcı deneyimi açısından kritiktir. Yavaş yüklenen siteler, ziyaretçilerin siteyi terk etmesine neden olur. Örnek: 5 saniyeden uzun açılan bir sayfa, kullanıcıların yüzde 40’ından fazlasını kaybedebilir. Site hızını kontrol etme aracı: Google PageSpeed Insights
Mobil cihazlardan gelen trafik gün geçtikçe artıyor. Mobil uyumlu siteler, Google tarafından üst sıralarda ödüllendirilir. Örnek: Bir e-ticaret sitesi, mobil kullanıcılar için optimize edilmezse satışları ciddi şekilde düşebilir. Araç: Google Mobile-Friendly Test
Site haritası, arama motorlarına sayfalarınızı ve site yapınızı gösterir. URL yapısı kısa, açıklayıcı ve anahtar kelime içeriyorsa SEO puanını artırır.
Örnek:
Başarılı URL: www.takabilisim.com/yapay-zeka-ve-seo
Başarısız URL: www.takabilisim.com/page?id=12345
HTTPS kullanımı hem kullanıcı güvenliği hem de SEO için önemlidir. Örnek: E-ticaret sitelerinde SSL yoksa Google sıralamada geriye düşebilir.
Kullanıcıların ve arama motorlarının site içinde gezinmesini kolaylaştırır. Örnek: Blog yazısında, ilgili diğer içeriklere yönlendiren linkler eklenir.
Arama motorlarının sitenizi doğru şekilde tarayabilmesi için gerekli ayarlar mutlaka yapılmalıdır. Örnek: Robots.txt ile gereksiz sayfaların taranmasını engelleyip, önemli sayfaların hızlı indekslenmesi sağlanır.
Yaratıcı SEO, arama motorlarında üst sıralarda yer almak için içeriklerin hem teknik hem de yaratıcı şekilde optimize edilmesidir. İçeriklerin özgün, kaliteli ve kullanıcı odaklı olmasını sağlar. Anahtar kelime stratejisi, meta başlık, başlık hiyerarşisi ve açıklamalar bu kapsama girer. Bu süreç, kullanıcıların arama niyetlerini anlamayı, özgün ve değerli içerikler üretmeyi ve etkili bir şekilde sunmayı içerir.
Yaratıcı SEO’nun Temel Bileşenleri
1. Anahtar Kelime Stratejisi
2. İçerik Kalitesi ve Özgünlük
3. Kullanıcı Deneyimi (UX)
4. Multimedya Kullanımı
5. İç ve Dış Bağlantılar
Tablo: Yaratıcı SEO İçin En İyi Uygulamalar
UYGULAMA | AÇIKLAMA |
Başlık Etiketleri | Anahtar kelimeleri içeren, ilgi çekici başlıklar oluşturulmalı. |
Meta Açıklamalar | Kullanıcıları tıklamaya teşvik eden, anahtar kelimeleri içeren açıklamalar yazılmalı. |
Başlık ve Alt Başlıklar | İçeriği bölümlere ayırarak okunabilirliği artırmak ve anahtar kelimeleri doğal bir şekilde kullanmak gerekir. |
İçerik Uzunluğu | Kullanıcıların sorularına detaylı cevaplar veren uzun içerikler oluşturulmalı. |
Düzenli Güncelleme | İçerikleri düzenli olarak güncelleyerek taze ve değerli bilgiler sunulmalı. |
Yaratıcı SEO ve Yapay Zeka
Yapay zeka ve SEO tüm süreçlerle iç içe geçmiştir. Ama detayında yapay zeka, yaratıcı SEO süreçlerinde de önemli bir rol oynar. AI destekli araçlar; anahtar kelime araştırması, içerik önerileri ve kullanıcı davranışı analizi gibi alanlarda SEO çalışmalarına katkı sağlar.
AI tarafından üretilen içeriklerin özgün ve kullanıcı odaklı olması önemlidir. Google, kaliteli ve özgün içerikleri ödüllendirirken, otomatik olarak üretilen ve düşük kaliteli içerikleri cezalandırabilir.
Kaynaklar ve Araştırmalar
Yapay zeka ve SEO hakkında daha detaylı araştırma yapmak için aşağıdaki linklerden de yararlanabilirsiniz.
Backlinkler, hâlâ SEO’nun en güçlü sıralama faktörlerinden biridir. Backlink, bir web sitesinin başka bir web sitesine verdiği bağlantıdır. Arama motorları, bu bağlantıları bir tür ‘oy’ olarak değerlendirir ve sitenin otoritesini artırır.
Yapılan bir araştırma, 350 bin 159 backlink yerleştirmesini inceledi ve her bir bağlantının canlıya alındıktan sonra sayfa düzeyindeki SEO sonuçlarını ölçtü. Sonuçlar; stratejik backlink yerleştirmelerinin sayfa düzeyinde yüzde 10,8’lik bir sıralama iyileşmesi ve yüzde 200’ün üzerinde trafik artışı sağladığını gösterdi. Search Atlas – Advanced SEO Software , Search Atlas – Advanced SEO Software
Başka bir çalışma, üst sıralarda yer alan sayfaların, daha düşük sıralamalara sahip sayfalara göre 3,8 kat daha fazla backlinke sahip olduğunu ortaya koydu. growtha.com
İçerik, SEO’nun temel yapı taşıdır. Kullanıcıların sorularına net ve tatmin edici cevaplar sunan içerikler, arama motorları tarafından ödüllendirilir. İçerik kalitesini artırma yöntemleri ise şöyledir:
Bir meta-analiz, 2022-2024 yılları arasında yapılan 10 çalışmayı inceledi ve SEO uygulamalarının organik arama sıralamalarında ve web sitesi trafiğinde anlamlı bir artış sağladığını buldu.
Özellikle içerik kalitesi, anahtar kelime optimizasyonu ve backlinklerin SEO etkinliği üzerinde önemli bir etkisi olduğu belirlendi. ResearchGate
Başka bir çalışma; yüksek kaliteli içeriğin dilsel açıdan incelenmesi gerektiğini ve metinlerin dilsel özelliklerinin SEO başarısını etkileyebileceğini belirtti. ScienceDirect
Kullanıcı Deneyimi (UX) Kullanıcı deneyimi, SEO üzerinde doğrudan etkisi olan bir faktördür. Google, kullanıcıların bir sayfada ne kadar süre kaldığını, sayfalar arasında nasıl gezindiğini ve sayfaların ne kadar hızlı yüklendiğini analiz eder. Kullanıcı deneyimini etkileyen temel faktörler; hız, mobil uyum ve navigasyondur.
Bir araştırma; kullanıcı deneyiminin SEO ve arama sıralamaları üzerinde etkili olduğunu ve Google’ın kullanıcı deneyimini ön planda tutarak en iyi deneyimi sunan siteleri tercih ettiğini gösterdi.
Başka bir çalışma; sayfa hızının kullanıcı deneyimi üzerinde önemli bir etkisi olduğunu ve hızlı yüklenen sayfaların kullanıcıların sitede daha fazla vakit geçirmesini sağladığını belirtti. Bu da sıralamalarda olumlu etkiler yaratır.
SEO’nun temel faktörleri olan backlink, içerik kalitesi ve kullanıcı deneyimi, birbirini tamamlayan ve SEO başarısını doğrudan etkileyen unsurlardır. Yapılan araştırmalar da bu faktörlerin SEO üzerindeki etkilerini ve önemini ortaya koyuyor. Bu nedenle, SEO stratejileri oluştururken bu faktörleri dikkate almak ve her birine özen göstermek, başarılı dijital pazarlama stratejisi için mutlaktır.
Google, içerikleri değerlendirirken E-E-A-T (Experience, Expertise, Authoritativeness, Trustworthiness) kriterlerini kullanır. Bu kriterlere uyan içerikler daha üst sıralarda yer alırken, düşük kaliteli içerikler cezalandırılır veya sıralamalardan düşürülür.
Google’ın kalite değerlendiricileri, otomatik veya yapay zeka tarafından üretilen içerikleri düşük kaliteli olarak değerlendirebilir. Araştırmalar, E-E-A-T uyumlu içeriklerin Google sıralamasında belirgin şekilde öne çıktığını gösteriyor. (Detaylı bilgi için; Google Search Central).
Experience (Deneyim): İçeriği üreten kişinin konu hakkındaki deneyimini ifade eder. Örnek: Sağlıkla ilgili bir makale, alanında uzman doktor tarafından yazıldığında daha yüksek puan alır.
Expertise (Uzmanlık): Konu üzerinde teknik bilgi ve uzmanlık seviyesidir. Örnek: SEO rehberi, SEO uzmanı tarafından hazırlanmışsa daha değerli kabul edilir.
Authoritativeness (Otorite): İçeriği üreten kişi veya sitenin sektördeki itibarının göstergesidir. Örnek: Moz veya SEMrush gibi otoriter sitelerden alınan bilgiler.
Trustworthiness (Güvenilirlik): İçeriğin doğruluğu ve güvenilirliğidir. Örnek: Akademik araştırmalara dayalı veya resmi kaynaklardan alıntı yapılan içerikler.
Google, içerikleri manuel olarak inceleyen kalite değerlendiricileri bulundurur. Bu kişiler, sayfaların E-E-A-T kriterlerine uygunluğunu kontrol eder ve düşük kaliteli içerikleri işaretler.
Otomatik veya Yapay Zeka İçerik Denetimi: Google algoritmaları, yapay zekayla üretilmiş içerikleri analiz eder. Eğer içerik kullanıcıya değer katmıyorsa veya özgün değilse sıralamada geri düşebilir. Örnek: Düşük kaliteli AI içerikleri, kullanıcıyı tatmin etmediği için üst sıralara çıkamaz.
Yüksek E-E-A-T puanlı içerikler, ilgili anahtar kelimelerde üst sıralara çıkar. Kullanıcı etkileşimi yüksek, geri bağlantıları güçlü içerikler ödüllendirilir.
Düşük kaliteli içerikler sıralamalardan düşer. Kopya içerik, spam bağlantılar veya manipülatif SEO uygulamaları cezaya yol açar. Örnek: Google’ın 2011 yılında başlattığı Panda Güncellemesi, düşük kaliteli içerikleri ciddi şekilde sıralamalardan çıkarmıştı. (Moz Panda Update)
Yapay zeka, içerik üretiminde hız ve verimlilik sağlar. Fakat içeriklerin özgün ve kullanıcı odaklı olması önemlidir. Yapay zeka, anahtar kelime analizi, içerik optimizasyonu ve kullanıcı davranışı analizi gibi alanlarda SEO çalışmalarına destek olabilir. Ancak bu destek, SEO’nun temel prensipleriyle uyumlu olmalıdır.
Google, yapay zeka destekli algoritmalarla SEO çalışmalarını analiz eder. Bu algoritmalar; içeriklerin kalitesini, özgünlüğünü ve kullanıcı odaklılığını saniyeler içinde masaya yatırır. Yapay zeka destekli içerikler, hızlı ve doğru olarak incelenir.
Google, milyonlarca web sayfasını taramak ve sıralamak için yapay zeka destekli algoritmalar kullanır. Bu algoritmalar, içeriklerin kalitesini ve kullanıcı odaklılığını ölçer.
Örnek: Google’ın RankBrain algoritması, kullanıcı sorgularıyla sayfaların uyumunu analiz ederek sıralamaları optimize eder.
Yapay zeka ve SEO denetimine dair alanlar, açıklamalar ve örnekleri aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz.
ALAN | AÇIKLAMA VE ÖRNEKLER |
İçerik Analizi | Metnin özgünlüğünü, anahtar kelime kullanımını ve kalite puanını ölçer. |
Rakip Analizi | Rakip sitelerin performansı ve backlink profilleri analiz edilebilir. |
Teknik SEO Denetimi | Site hızı, mobil uyumluluk, URL yapısı gibi teknik faktörler taranabilir. |
Kullanıcı Etkileşimi | Sayfa başına tıklama oranı, sayfada kalma süresi ve hemen çıkma oranlarını değerlendirir. |
Örnek: Yapay zeka ve SEO birlikteliği; bir blog yazısının hem anahtar kelime yoğunluğunu hem de kullanıcı deneyimini değerlendirerek sıralama tahmini verebilir.
1. Puanlama Sistemi Nedir?
. Google, içerikleri değerlendirmek için yapay zeka destekli puanlama sistemleri kullanır. Bu sistemler sayfaların arama motoru sonuçlarında (SERP) hangi sırada yer alacağını belirler. Hedef; kullanıcıya en doğru ve değerli içeriği sunmaktır.
Örnek: RankBrain ve BERT algoritmaları, kullanıcı sorgusunun niyetini anlayarak içerikleri puanlar ve sıralama tahmini yapar. (Google AI Blog)
2. Puanlama Kriterleri ve Ağırlıkları
KRİTER | AÇIKLAMA | ETKİ SEVİYESİ | |
İçerik Kalitesi | Özgün, doğru ve kullanıcıya değer katan içerik | Yüksek | |
Kullanıcı Deneyimi (UX) | Sayfa hızı, mobil uyumluluk, gezinme kolaylığı | Yüksek | |
Backlink Profili | Güvenilir ve otoriter sitelerden gelen bağlantılar | Orta | |
Anahtar Kelime Uyumu | Başlık, alt başlık ve anahtar kelime kullanımı | Orta | |
Sosyal ve Etkileşim Sinyalleri | Paylaşım, yorum ve etkileşimler | Düşük-Orta |
Yüksek puan alan içerikler, SERP’de üst sıralarda görünür. Örnek: Özgün ve kullanıcı odaklı bir blog yazısı, RankBrain tarafından yüksek puan alarak Google’da ilk sayfaya çıkar.
Düşük puan alan içerikler, sıralamalardan düşer veya görünürlüğü azalır. Örnek: Spam içerikler, kopya metinler veya kullanıcıya değer katmayan sayfalar düşük puan alır.
Yapay zeka algoritmaları, içerikleri sürekli analiz eder ve puanları günceller. Bu, SEO çalışmalarının dinamik olarak optimize edilmesini sağlar.
Yapay zeka ve SEO, dijital dünyada başarı için çok önemli araçlardır. Etkili kullanılması için SEO’nun temel prensiplerine hakimiyet gereklidir. Yapay zeka, SEO’nun temel prensiplerine uymak kaydıyla destek olabilir.
Yapay zeka ve SEO ilişkisini, başarılı bir şekilde yapay zekadan nasıl yararlanabileceğinizi, başarılı Google sıralamalar için temel düzeyde SEO bilgisini derledik. Artık adımlamaları takip ederek ve “SEO uyumlu yazı nasıl yazılır?” başlıklı makalemizi de inceleyerek SEO çalışmaları yapabilirsiniz.
Oldukça karmaşık görünse de yavaş yavaş ilerleyebileceğiniz yapay zeka ve SEO konusunda profesyonel uzman desteğine ihtiyaç duymanız da yüksek olası. Yapay zeka ve SEO alanlarında uzman ekiple 7/24 destek veren Taka Bilişim’in hizmetlerinden yararlanmak ve dijitalde başarı sağlamak için lütfen iletişim kurun.
Yapay zeka, içerik üretiminde hız ve verimlilik sağlar. Lakin içeriklerin özgün ve kullanıcı odaklı olması önemlidir. Google, kaliteli ve özgün içerikleri ödüllendirirken, otomatik olarak üretilen ve düşük kaliteli içerikleri cezalandırabilir. Yapay zeka, içeriklerin analiz edilmesini ve optimize edilmesini sağlar. Doğru kullanıldığında SEO performansını artırır. Detaylı bilgi için Google AI Blog inceleyebilirsiniz.
Google, içerikleri değerlendirirken E-E-A-T (Experience, Expertise, Authoritativeness, Trustworthiness) yani deneyim- uzmanlık- otorite- güvenilirlik kriterlerini kullanır. Bu kriterlere uyan içerikler daha üst sıralarda yer alırken, düşük kaliteli içerikler cezalandırılır veya sıralamalardan düşürülür.
SEO, web sitelerinin arama motorlarında üst sıralarda görünmesini sağlayan uygulamalardır. Daha fazla görünürlük, organik trafik ve satış sağlar. Başlangıç rehberi için Moz SEO Guide faydalıdır.
Güvenilir sitelerden alınan backlinkler, sitenizin otoritesini artırır. Arama motorları, backlinkleri güven oyu olarak değerlendirir. Daha fazla bilgi için Ahrefs Backlink Guide ziyaret edebilirsiniz.
Özgün ve kullanıcı odaklı içerik, sıralamalarda avantaj sağlar. Kalitesiz içerik ceza alabilir. Detaylı bilgileri Semrush SEO Writing rehberini inceleyerek alabilirsiniz.
Google, içerikleri kalite, özgünlük ve kullanıcı deneyimine göre değerlendirir. Yapay zeka destekli algoritmalar puanlama yapar. RankBrain hakkında detaylı bilgi edinmek için Google Search Central bakabilirsiniz.
E-E-A-T: deneyim – uzmanlık- otorite – güvenilirlik anlamına gelir. Bu kriterlere uyan içerikler daha üst sıralarla ödüllendirilir. Daha fazla bilgi için Google Search Central E-E-A-T inceleyebilirsiniz.
Evet; sayfa hızı, mobil uyumluluk ve gezilebilir olması SEO puanını etkiler. İyi kullanıcı deneyimi (UX), kullanıcıların sitede daha uzun kalmasını sağlar. Bu konu hakkında SE Ranking UX & SEO detaylı bilgi sağlar.
Yapar zeka ile üretilen içerikler, özgün ve kullanıcı odaklı değilse cezalandırılabilir. Ama doğru kullanıldığında SEO’ya katkı sağlar. HubSpot AI Content tıklandığında örnekleri görmek mümkün.
Backlink analizi, içerik güncellemeleri ve kullanıcı davranış verileri ile optimize edilir. Yapay zeka araçları bu süreçte rehberlik eder. Bu konuda Semrush SEO Tools faydalıdır.
Düşük kaliteli içerik, spam veya manipülatif SEO uygulamaları sıralamalardan düşürür. Panda ve Penguin güncellemeleri buna örnektir. Detaylı bilgi için Moz Google Algorithm Updates linkini tıklayabilirsiniz.